Paydaşa Taşınmazın Tamamının Bedeli Ödenemez – Yargıtay 5. HD 2026/2333 E., 2026/12711 K.

Son güncelleme:

YARGITAY KARARI
Paydaşa Taşınmazın Tamamının Bedeli Ödenemez
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi, 2026/2333 E., 2026/12711 K., 10.09.2026
Mahkeme
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi
Esas / Karar
2026/2333 E. · 2026/12711 K.
Karar tarihi
10.09.2026
İncelenen karar
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi, 2025/983 Esas, 2025/2269 Karar
İlk derece
İstanbul Anadolu 49. Asliye Hukuk Mahkemesi, 2024/33 Esas, 2025/120 Karar
Dava türü
Kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat
Sonuç
Bozma

Kararın özeti

İstanbul'da sanayi bölgesi yapılarak el atıldığı ileri sürülen taşınmazlar için açılan kamulaştırmasız el atma davasında ilk derece mahkemesi, bir parsel yönünden davayı kabul etmiş; Bölge Adliye Mahkemesi de tebligatın geçersiz olduğunu, idarenin geçerli bir ödeme belgesi sunamadığını ve tescilin rızai ferağla değil mahkeme hükmüyle yapıldığını belirterek el atma koşullarının oluştuğunu kabul etmiş ve Anayasa Mahkemesinin 2019/93 Esas, 2023/87 Karar sayılı iptal kararı nedeniyle 2942 sayılı Kanun'un ek 3 üncü maddesini uygulamamıştır. Daire bu değerlendirmelere yönelik temyiz itirazlarını yerinde görmemiş, ancak davacıların mirasbırakanının taşınmazda yalnızca 1/4 paya sahip olmasına rağmen taşınmazın tamamının bedeline hükmedildiğini saptamıştır. Ayrıca harçtan muaf olan davalı aleyhine harca hükmedilmesi ve yargılama giderlerinin yasal dayanağı olmadan faiziyle tahsiline karar verilmesi de hatalı bulunmuş; Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırılarak ilk derece kararı bozulmuştur.

Kararın tam metni

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2025/983 Esas, 2025/2269 Karar

KARAR : Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 49. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2024/33 Esas, 2025/120 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı … tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; İstanbul ili, … ilçesi, … 2 ada 12,13,17,18,ve 119 parsel sayılı taşınmazlara … Sanayi Bölgesi yapılmak suretiyle fiilen el atıldığını, davacıların mülkiyet hakkının kısıtlandığını ileri sürerek taşınmazın bedelinin davalı idarelerden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın 2 ada 12,13, 17… parsel sayılı taşınmazlar yönünden reddine, dava konusu 2 ada 18 parsel sayılı taşınmaz yönünden kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı … vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu 2 ada 18 parsel sayılı taşınmaz yönünden … 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1973/199 Esas sayılı dosyasında tenkisi bedel davası açılmış ise de muris … …’un hissesi hakkında rızai ferağ vermek suretiyle satış yoluyla hissesinin Arsa Ofisi adına tescil edildiği gözetilerek davanın süre aşımından reddi gerektiğini, idarenin yükümlülüğünün bedeli bloke etmekten ibaret olduğunu, taşınmazın idare adına tescili rızaen ya da uzlaşı ile değil cebren tescil şeklinde olduğundan bloke edilen bedelin çekilip çekilmediğinin takibi yönünden idareye bir sorumluluk yüklenemeyeceğini, belirlenen bedelin yüksek olduğunu, dava konusu taşınmaza 19.02.1973 tarihinde fiilen el atıldığından maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu İstanbul ili … İlçesi, … 2 ada 18 parsel sayılı taşınmaz yönünden tebliğ tarihinde yürürlükteki 7201 sayılı Tebligat Kanunu’nun 16 ncı maddesi uyarınca tebliğ evraklarında muhatabın adreste bulunup bulunmadığının, bulunmama sebebinin(geçici mi sürekli mi bulunmadığının), muhatap yerine tebliğ yapılan kişilerin muhatapla aynı konutta oturup oturmadığının ve yakınlık derecesinin araştırılıp tebliğ evrakına yazılmadığı görülmekle emsal Yargıtay kararlarına göre yapılan tebligatın geçersiz olduğu, idare tarafından geçerli bir ödeme belgesi sunulamadığı gibi taşınmazın rızaen ferağ yoluyla değil … 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1976/246 Esas, 1977/68 Karar sayılı hükmü ile idare adına tescil edildiği anlaşıldığından bu parsel yönünden kamulaştırmasız el atma koşullarının oluştuğu, Anayasa Mahkemesinin 28.07.2023 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 04.05.2023 tarihli ve 2019/93 Esas, 2023/87 Karar sayılı kararı ile 7201 sayılı Kamulaştırma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 7 nci maddesi ile 2942 sayılı Kanun’a eklenen 15/2 fıkrasında yer alan “ek 3 üncü madde hükmü uygulanarak” ibaresinin iptaline karar verildiği, iptal hükmü doğrultusunda 7201 sayılı Kanun’un 24.12.2019 yürürlük tarihinde derdest bulunan davalara ve eldeki davaya 2942 sayılı Kanun’un Ek 3 üncü maddesinin uygulanamayacağı kanaatine varıldığı, kamulaştırmasız el atılan arsa niteliğindeki dava konusu İstanbul ili, … İlçesi, … 2 ada 18 parsel sayılı taşınmaza mahallinde yapılan keşif sonucu emsal karşılaştırması yapılarak değer biçen bilirkişi raporuna göre dava tarihi itibarıyla belirlenen m² birim değerin usul ve kanuna uygun olduğu anlaşıldığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı … vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı … vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Davacılar murisi … … dava konusu 2 ada 18 parsel sayılı taşınmazda 1/4 pay sahibi olduğu halde, davalı idarece el atıldığı tespit edilen taşınmazın tamamının bedeline hükmedilmesi hatalıdır.

4. Davalı … harçtan muaf olduğu hâlde aleyhine harca hükmedilmesi ve yasal olmayan gerekçeyle yargılama giderlerinin faiziyle tahsiline karar verilmesi hatalı olup kararın bozulmasını gerektirir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Davalı … vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı … vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine,kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine

10.09.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Kaynak

Karar metni, Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi’nde yayımlanan anonimleştirilmiş metinden değiştirilmeden alınmıştır. Özgün metin: https://mevzuat.adalet.gov.tr/ictihat/1235062700. Özet paragrafı kamulastirma.net tarafından hazırlanmıştır; kararın bağlayıcı içeriği tam metindir.

Bilgilendirme amaçlıdır. Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık veya mütalaa niteliği taşımaz. Her olayın koşulları farklıdır, mevzuat ve içtihat zamanla değişebilir.