Okul Alanında Fiili ve Hukuki El Atmada Fen Raporu Çelişkisi Giderilmeli – Yargıtay 5. HD 2026/9078 E., 2026/12712 K.

Son güncelleme:

YARGITAY KARARI
Okul Alanında Fiili ve Hukuki El Atmada Fen Raporu Çelişkisi Giderilmeli
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi, 2026/9078 E., 2026/12712 K., 10.09.2026
Mahkeme
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi
Esas / Karar
2026/9078 E. · 2026/12712 K.
Karar tarihi
10.09.2026
İncelenen karar
Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi, 2024/576 Esas, 2025/386 Karar
İlk derece
Antalya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi, 2022/644 Esas, 2023/687 Karar
Dava türü
Kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat (imar planında okul alanı ve yol)
Sonuç
Bozma

Kararın özeti

Antalya'da uygulama imar planında ilkokul alanı ve yol olarak ayrılan taşınmazın bir bölümüne belediyece yol yapılarak fiilen el atılmış, kalan bölümü ise makul sürede kamulaştırılmadığından hukuken el atılmış sayılmıştır. Bölge Adliye Mahkemesi fiili el atılan kısımdan belediyenin, kalan kısımdan Milli Eğitim Bakanlığının sorumlu olduğunu kabul etmiş; Daire de 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendine göre emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenerek yapılan değerlendirmeyi yerinde bulmuştur. Bununla birlikte fen bilirkişi raporunda yol olarak el atılan alan 323,40 m² gösterilip hesap buna göre yapılmışken, sonradan alınan koordinatlı ek raporda bu alanın 325,00 m² olarak gösterildiği ve diğer paydaşların kesinleşen davasındaki raporla da çelişki bulunduğu saptanmıştır. Çelişki giderilmeden infazda tereddüt doğuracak biçimde hüküm kurulması ve tapu iptalinin pay oranı yerine yüzölçümü belirtilerek yapılması hatalı bulunarak karar bozulmuştur.

Kararın tam metni

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/576 Esas, 2025/386 Karar

KARAR : Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar

İLK DERECE MAHKEMESİ : Antalya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2022/644 Esas, 2023/687 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idareler vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı … vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçelerinde özetle; Antalya ili, …, … Mahallesi 250 98… parsel sayılı taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında ilkokul alanı olarak ayrıldığını, taşınmaza davalı idarece usulüne uygun kamulaştırma yapılmaksızın fiilen el atıldığından kamulaştırmasız el atmaya dayalı taşınmaz bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı … vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı … vekili cevap dilekçesinde özetle;davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idareler vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davalı … vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunun usul ve kanuna aykırı olduğunu, el atma şartlarının oluşmadığını, davanın husumetten reddi gerektiğini, ıslah ile artırılan kısma ıslah tarihinden faiz işletilmesi gerektiğini, belirlenen bedelin yüksek olduğunu ileri sürmüştür.

2.Davalı … vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza belediye tarafından yol yapılmak suretiyle fiilen el atıldığı tespit edilmiş olup davanın müvekkili idare yönünden reddi gerektiğini, uzlaşma dava şartının yerine getirilmediğini, belirlenen bedelin yüksek olduğunu, ıslah ile arttırılan kısma ıslah tarihinden faiz işletilmesi gerektiğini, davacı lehine nispi vekâlet ücretine hükmedilmesinin ve sorumluluk oranına göre müvekkili idare aleyhine hükmedilen yargılama giderinin hatalı belirlendiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu … Mahallesi 250 98… parsel sayılı taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı içerisinde ” İlkokul alanı ve Yol” olarak planlı olduğu, taşınmazın bir kısmına yol yapılmak suretiyle davalı … tarafından fiilen el atıldığı, fiilen el atılan kısım için sorumluluğun davalı … Başkanlığına ait olduğu, fiilen el atılan kısım dışındaki yer için … tarafından taşınmazın imar planında ayrılış amacına uygun olarak makul sure içerisinde kamulaştırma yapılmadığı, bu nedenle bu kısım için de davacının mülkiyet hakkının kısıtlandığının kabulü gerektiği, bu kısım için sorumluluğun Milli Eğitim Bakanlığına ait olduğu, davaya konu taşınmazın niteliği gözetildiğinde hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda taşınmazın vasfı arsa olarak kabul edilerek emsal kıyaslaması suretiyle değer biçilmesinde bir usulsüzlük bulunmadığı, kıyaslamaya esas alınan emsal … Mahallesi 121 70… parsel sayılı taşınmazın satış tarihinin dava tarihinden önce olduğu, satışın tapuda yapıldığı ve özel amaçlı olmadığı, davanın kamulaştırmasız el atmaya yönelik tazminat istemi olması nedeniyle değerlendirmenin davanın açılış tarihine göre yapılıp faize de dava tarihi itibarıyla hükmedilmesinde, yargılama giderlerinin davalılardan tahsilinde, davacı yararına vekâlet ücreti takdir edilmesinde isabetsizlik bulunmadığı, ancak dava konusu taşınmazın uygulama imar planında okul alanı olarak ayrılan yerlerden olması nedeniyle fiilen yol yapılarak el atılan kısmına isabet eden payın davalı … adına tesciline karar verilmesi gerekirken terkinine karar verilmesi ve hukuken el atılan dava konusu taşınmazda davacı payına düşen tazminat bedeli yönünden davalı … yönünden maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru görülmediğinden İlk Derece Mahkemesince verilen karar kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı … vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı … vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, … olarak davacı tapu malikleri ile davalı idareler arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ile bedelinin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre davalı … vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. Buna karşın, hükme esas alınan 14.08.2023 fen bilirkişi raporunda dava konusu taşınmazın 323,40 m²lik kısmına fiilen yol olarak el atıldığının tespiti ile bilirkişi heyeti raporunda da bu kısmındaki davacı payının bedeli hesaplanarak tapu kaydının iptali ile davalı … adına ve bakiye kısımdaki davacı payının tapu kaydının iptali ile Hazine adına tesciline karar verildiği hâlde, geri çevrilme ilamı sonrası alınan 19.04.2026 tarihli sayısal koordinatları içerir fen bilirkişi ek raporunda yol olarak fiilen el atılan kısmın 325,00 m² olarak gösterildiği tespit edilmiş olup, el atılan alanlara ilişkin bilirkişi raporları ile dava konusu taşınmazın diğer paydaşlarınca açılarak Dairemizin 2025/15110 Esas, 2026/4496 Karar sayılı kararıyla onanarak kesinleşen dosyadaki hükme esas alınan fen bilirkişi raporu arasındaki çelişki giderilmeden infazda tereddüt uyandıracak şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirir.

5. Kabule göre de dava konusu taşınmazın tapu kaydının davacıların payı oranında iptaline karar verilmesi gerekirken, infazı zorlaştıracak şekilde davacı payına isabet eden kısımların yüzölçümü belirtilmek suretiyle tapu kaydının iptaline karar verilmesi hatalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Davalı … vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Davalı … vekilinin temyiz itirazının kısmen kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın 6100 sayılı Kanun’un 373 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

10.09.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Kaynak

Karar metni, Adalet Bakanlığı Mevzuat Bilgi Sistemi’nde yayımlanan anonimleştirilmiş metinden değiştirilmeden alınmıştır. Özgün metin: https://mevzuat.adalet.gov.tr/ictihat/1235066200. Özet paragrafı kamulastirma.net tarafından hazırlanmıştır; kararın bağlayıcı içeriği tam metindir.

Bilgilendirme amaçlıdır. Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık veya mütalaa niteliği taşımaz. Her olayın koşulları farklıdır, mevzuat ve içtihat zamanla değişebilir.